کاسپین

از Wikipedia
واز بکون به: گردسن، واموج

ایته جی معروفترین و قدیمی ترین اقوام که به عونوانه ساکینان گیلان آران معروفا بستده "قوم کاس" ایسه که جی دوتا تیریه کاس پی (کاسپی) و کاس سی (کاسی) دوروستا بوستده. اشان که قبله امون آرییائیان ایران فلات مئن ، جی آوازه و قودرت فراوانی برخوردار بون . نه فقط گیلان مئن ، بلکه اوتویی که نقشان قدیمی مشرقا مئن نشان دهه دریای کاسپین ورجا ، جی محل برخورد دو تا روده کُر (کورا) و ارس تا جنوب و جنوب باختریه ا دریا زندگی گودیدی.


دانشمندانی مانند هنری فیلد ،ارنست هرتسفیلد و سر ارتور کیث بر ا باوریدی که کاسپیان هیزاریه چهارم و پنجم مئن قبل جی میلاد کیشاورز بون و کشاورزی دانشا دریا کناران کاسپین مئن و اطراف رودخانان سند ، جیحون ، سیحون ، دجله و فرات مونتشرا گودده.

قوم کاس نام ، هیتتا جی هخامنشی اسناد و کتیبه هان مئن نامو ، اما هرودوت ، تاریخ نویس باستان دوره فهرست مالیاتی ای که جی ایران تهیه بوگوده بو مئن ، ضمن شرح اوستان یازدهم ، جی کاسپیان هم نام ببرده. به نوشتیه هرودوت ، اوشان سالانه ۲۰۰ تالان(۲۶ یا ۲۷ کیلوگرم) نقره به هخامنشی دولت خراج فادادی.

هتویی بندان ۶۷ و ۶۸ کتاب هفتم تاریخ هیرودوت مئن، جی کاسیان به عونوان گروههان مسلحی که خشایارشا سپاه واسی جنگ با یونانئن مئن کومک بوگودده، یاد ببو . زمان یورش اسکندر به ایران مئن، کاسیان برابر یونانی و مقدونی سپاه موقاومت زیادی جی خودشان نیشان بداده و اسکندر نتانسته اوشانا سرکوبا کونه.

جیگانی که خوشانه ایسمه جی قوم کاس بیگیفتیدی: به جز دریای خزر که نقشه هان جهانی مئن به دریای کاسپین معروف ایسه ، قفقاز کوه (کوه کاس) و شهرهان قزوین (کاسپین) و کاشان آران فریدن و شهر ونیز در ایتالیا خوشانه ایسمه جی نام قوم کاس بیگیفتده.


واژه کاسپین معنا چیسه؟ واژه کاسپی ترکیب میون پارسی پهلوی جی دوته واژه کلیدی نی که ایشونن:

1-کاس و
2- پی

واژه کاس معنا همون واژه کال در پارسی دری ایسه که سبز یا کبود معنی دنه، مثال میوه کاله: میوه سبزه-> میوه نارس(به مرور زمان) واژه پی (foundation) فرهنگ دهخدا میون، پسوند نمایانگر ریشه و اصالت چیزی و بنیه ایسه. به عنوان نمونه چندته واژه که ای پسوند همره استفاده ببون هابنم(ای ترکیب مزيد موخر امکنه شامل بونه): احمدچاله پي . اساروپي . امجله پي . برف آب پي . بزرودپي . بندپي . پايين رودپي . تالارپي . تجري اسپ شورپي . خانقاه پي . خشک رودپي .دروپي . راسب آب پي . راست پي . رودپي . ساري رودپي . سدپي . سياه خان پي . سياهرودپي . طولندره پي . علمدارپي . کلارودپي . کردپي . کلاپي . کلورودپي . کولاپي . گرمرودپي . هزارپي . همچنین تونیم بگیم کاس پی پس از ترکیب کاس و پی،جیره معنی دنیم: کاس پیان: کاس پی ها:اوشونی که ایشون اصل و نژاد سرزمین سبز وگردنه. یا نژاد با مشخصه ی متمایز در سبز بودن ایسن. که در مورد اقوام ایران شمالی از جمله گیلان و مازندران و گلستان هم سرزمین سبز و هم چشمان سبز صادق ایسه. جالب این ایسه که در حوالی تهران دروازه ای باستانی به سمت سرزمین سبز با هی نام وجود دنه و استان مجاور گیلان نیز با نام کاسپیان (معرب آن قزوین ایسه) شناخته بونه. نژادهای ایرانیون شمالی (از مرکز فلات ایران به بالا) با مشخصه چشمان سبز و موهای فر و بور دراستانهای گیلان ، مازندران ، گلستان ، کاشان آران ، اردبیل ، لرستان در حوزه لک نشینان ، قزوین و قسمت هایی از کردستان میون نیشتن. حدس آن شونه که در این نژاد تعدد چپ دستان نیز قابل توجه ایسه. جالب این که تالشی ها و لک زبانان هم در کنار گیلکان دیلم و فومنات تعصب خاصی کاسپیان واژه سر دنن.

منبع[دچین‌واچین]

کتاب گیلان – اول جلد- گروه پژوهشگران ایران انتشارات – دوم چاپ- زمستان 1380 خورشیدی

لغت نامه دهخدا و معین اطلاعات محلی و پژوهش های آماری شخصی